Konu başlıkları: Ağaç oymacılığı, yontma kültür sanatı, ağaç oyma, süsleme sanatı, ahşap işleme, heykel sanatı, yontu resimleri ve geleneksel Türk ahşap yontu sanatı içinde yer alan, ağaç heykeller galerisi konularını içeriyor. Görsel sanatlar dalları arasında olan heykel sanatının malzemeleri arasında ağaç birinci sıradadır. Yüzyıllar boyu ağaç oymacılığı, ağaç heykeltıraşlığı ve ağaç yontmacılığı güzel sanatlar dünyasında gereken değeri görmüştür. Ağaçta bulunan kendine has damarların hiç bir malzemede bulunmadığını belirtmekte yarar var sanırım. Sanatçının eseri yontma aşamasında şekil vermedeki zorluklarının başında ağacın damarları gelir. Buna rağmen ağacın inanılmaz derecede görsel nitelikli renkli dokusundan ortaya çıkan sanat eserleri, cilalandıktan sonra tüm hatlarıyla ortaya çıkar. Yontu sanatındaki tüm zorluklara katlanan sanatçının yeteneğini ortaya çıkaran dokulu ağaç olağanüstü bir malzemedir. Yüzlerce çeşit renk ve dokuya sahip olan ağaçların işlenmesi, şekillendirilmesiyle sanat dünyasının yaratıcılığını ortaya çıkmasındaki payı tartışılmaz derecede önemlidir. Ağaç oymacılığı sayesinde elde edilen üç boyutlu eserlerin ortaya çıkmasıyla, güzel sanatların nadide eserleri heykel sanatının incelikleri en iyi örneklerden oluşur.
Heykeltıraş için ağaç, yontularak şekil verilen ölümsüzleştirilmesi gereken malzemelerin başında yer almaktadır. Ne yazık ki, Pek çok geleneksel sanatımız gibi ahşap yontu sanatı da yok olma tehlikesiyle karşı karşıya kalmak üzere diyebiliriz. Türk Ahşap Yontu Sanatı resimlerine baktığımızda, yontuculuğun altın çağını Osmanlılar döneminde yaşamış olduğunu hatırlatmakta yarar var sanırım. Topkapı Sarayı, ağaç oyma sanatı faaliyetlerin merkezi halinde olduğu zaman dilimi, Fatih Sultan Mehmet, ikinci Beyazıt ve Yavuz Sultan Selim zamanında altın çağını yaşamış. Osmanlı padişahlarından Kanuni Sultan Süleyman saltanatını zamanında, yontma sanatı dâhileri ağaç süsleme sanatı ustalarının sayısı yüzlerce kişiye ulaşmış. Dönemin oymacı ustaları genellikle saray veya cami süslemeleri çalışmalarıyla ün yapmışlar.
Günümüzdeki ağaç oyma sanatını Türkiye genelinde, akademik seviyede yaşatma ve geliştirme mücadelesi veren sayılı kişilerden birisi de Devrim Erakalın’dır.’ Geleneksel oyma sanatını öğrenmek isteyen gençlerle ömrüm olduğu müddetçe deneyimlerimi paylaşmaya devam edeceğim’ diyen büyük üstadı saygıyla anmak istiyorum. Bu sanatı yaygınlaştırmak için kursların devamlılığı sağlanmalı ve iyi ustalar yetiştirilmeli diyen üstadıma bütün kalbimle katılıyorum.
Kişisel fedakârlıklar içinde bulunan bazı çağdaş yontu sanatçılarının gayretleri sayesinde, oyma sanatının nadide örneklerin üretimine aday gösterilen ahşap heykellerin güzel sanatlara mal edilen yapıtların son örnekleri olduğunu söyleyebiliriz sanırım. Yüzyıllar boyunca devam eden ağaç oymacılığı, görsel sanatlar alanında eşine ender rastlanan müzelik ahşap heykeller eserlerini, gelecek zaman çocuklarına bırakmışlar. Kıymeti bilinmesi gereken seviyedeki nadide ahşap işleme eserlerinin korunmasını sağlamak bizlerin görevi olsa gerek diye düşünüyorum.
Çağdaş yontu sanatı ağaç oymacılığı gittikçe tükenme noktasında olmasına rağmen, Ahşap heykeller resimleri galerisi niteliğindeki görsel sergi salonlarını oluşturan sanatçıların kültür sanat sitelerini sıkça ziyaret etmekle yetineceğiz galiba. Ahşap Yontu Sanatını yaşatma ve gelecek kuşaklara aktarma görevini kimler üstlenecek dersiniz (çağdaş sanatçılar)?
Güzel sanatların dalları arasında yer alan ağaç heykel resimlerine baktığımızda, beceri sanatının gönüllülerinden olan ahşap heykeller üreten Heykeltıraşların zevkle oyduğu ağaç gövdeleri bile tükenme noktasında. Ağaç oyma sanatını devam etmek için çaba sarf eden oymacı ustalarının malzeme temini bile her geçen gün zorlaşmaktadır. Her türlü zorluğa rağmen, geleneksel sanatlarımızdan ahşap oymacılık sürdürebilir düzeyde olması için, genç beyinlerin bu sanata ilgisinin artmasını sağlamak gerekir diye düşünüyorum. Geleneksel Türk ahşap yontu sanatının gelecek kuşaklara öğretme görevi, çağdaş sanatçıların görevi olmalıdır.
Sanat eleştirmeni: Ahmet Nuray